Deprem Sonrası Ölüme Yol Açan Crush Sendromuna Dikkat!
📝 Deprem Sonrası Ölüme Yol Açan Crush Sendromuna Dikkat! — Konu Anlatımı
Enkazdan sapasağlam görünerek çıkan bir depremzede, saatler içinde neden hayati tehlikeye girebilir? Bu sorunun cevabı crush (ezilme) sendromunda gizli. Doktorum TV'de yayınlanan bu videoda, deprem sonrası gündemin en çok konuşulan konularından olan crush sendromunun belirtileri, mekanizması ve enkaz altında başlaması gereken tedavisi anlatılıyor.
Crush Sendromu Nedir?
Videoda crush sendromunun, vücudun uzun süre baskı altında kalıp sıkışmasına bağlı olarak kasların ezilmesiyle geliştiği anlatılıyor. Kişi enkazdan çıktığında sağlıklı görünebiliyor; ancak üzerindeki ağır yük kalktığında dolaşım yeniden başlıyor ve ezilen kaslardaki ölü doku ile birlikte potasyum, fosfor ve miyoglobin kana karışıyor. Bu maddeler dakikalar içinde böbrek yetmezliğine, kalp ritim bozukluğuna, şok tablosuna ve düşük tansiyona yol açabiliyor. Deprem dışında maden kazası ve patlama gibi olayların ardından da görülebildiği ifade ediliyor.
Belirtileri Nasıl Anlaşılır?
Videoda en dikkat çekici belirtinin idrar renginin kahverengiye dönmesi olduğu vurgulanıyor. Halsizlik, ödem, düşük tansiyon, sıkışan uzuvda şişme ve gerginlik, nabzın hissedilememesi ve kusma diğer bulgular arasında sayılıyor. Kanda üre, ürik asit, potasyum ve fosfatın yükselebildiği aktarılıyor.
Tedavi Enkaz Altında Başlamalı
Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi nefroloji uzmanı Doç. Dr. Mümtaz Yılmaz'a atıfla videoda, enkazdaki kişiye daha kurtarılmadan damar yolu açılıp serum verilmesi ve idrar çıkarmasının sağlanması gerektiği anlatılıyor; sıkışmış bir uzvu görülen kazazedeye saatte bir buçuk litre izotonik solüsyon takılması öneriliyor. 1999 Gölcük depreminde bu yaklaşımın organize edildiği, İzmir depreminde yüzlerce kişiye erken tedavi verildiği için sadece 5 kişiye diyaliz gerektiği ve bunların dördünün de diyalizden kurtulduğu videoda aktarılıyor. Bu müdahaleler yalnızca sağlık ekiplerinin işidir; enkazdan çıkan birine su veya yiyecek vermek yerine derhal 112'ye ve kurtarma ekiplerine haber verilmelidir.
Tarihçesi
Videoda crush sendromunun ilk kez 1909 Messina depreminden sonra bildirildiği; halsizlik, kas şişmesi ve kahverengi idrarla seyreden tablonun nedeninin ise 1941 Londra bombardımanı sırasında enkazdan kurtarılan hastaları inceleyen nefroloji uzmanı Bywaters tarafından ortaya konduğu anlatılıyor. Deprem felaketlerinin üzerinden günler geçse bile yıkıntılardan sağ insanlar çıkarılabildiği unutulmamalı.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka doktorunuza başvurun. Ayrıntılar için videoyu izleyebilirsiniz.